{"id":21182,"date":"2023-02-07T14:07:14","date_gmt":"2023-02-07T12:07:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.naris.com\/niet_iedereen_is_een_risicomanager-copy\/"},"modified":"2023-02-07T16:16:39","modified_gmt":"2023-02-07T14:16:39","slug":"rechtmatigheidsverantwoording-rule-of-risk-based","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.naris.com\/nl\/rechtmatigheidsverantwoording-rule-of-risk-based\/","title":{"rendered":"Rechtmatigheidsverantwoording: rule of risk based?"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"21182\" class=\"elementor elementor-21182\" data-elementor-post-type=\"post\">\n\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-966b1f elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"966b1f\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-745d6e0b\" data-id=\"745d6e0b\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a82382b elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"a82382b\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h2>Met <a href=\"https:\/\/www.naris.com\/nl\/rechtmatigheidsverantwoording\/\">rechtmatigheidsverantwoording<\/a> komt er weer een stuk verantwoording bij voor de decentrale overheden. Over het boekjaar 2023 moet er verantwoording worden afgelegd of de organisatie zich aan de regels heeft gehouden. Helaas komt dit op een tijdstip dat er ook al ontzettend veel nieuwe wet- en regelgeving is bijgekomen. Denk aan de BIO, AVG en wellicht ook duurzaamheid.<\/h2>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-66c8d3d elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"66c8d3d\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>Rechtmatigheidsverantwoording hoe pak je dat aan?<\/h3><p>Regels en procedures die niet overeenstemmen met werkelijke risico\u2019s leiden vaak tot onnodige hogere kosten en lasten, zonder echte voordelen op te leveren. Ook regels en procedures die de oorzaken van risico&#8217;s niet effectief aanpakken leveren geen resultaten op.<\/p><p><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit; color: var( --e-global-color-text ); font-family: var( --e-global-typography-text-font-family ), Sans-serif; letter-spacing: var( --e-global-typography-text-letter-spacing );\">Hoe laat een organisatie zien dat zij zich aan de regels houden en de werkelijke risico\u2019s goed beheersen? Het antwoord is: Door rechtmatigheidsverantwoording vooral risicogestuurd aan te pakken.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-952e59f elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"952e59f\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>Risicomanagement<\/h3><p>De <a href=\"https:\/\/www.iso.org\/iso-31000-risk-management.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">ISO31000<\/a> geeft als definities voor risicomanagement en risico;<\/p><p><strong>Risicomanagement<\/strong><br \/>\u201c<em>De geco\u00f6rdineerde activiteiten om een organisatie te sturen en te beheersen met betrekking tot risico\u2019s<\/em>.\u201d<\/p><p><strong>Risico<\/strong><br \/>\u201c<em>Effect van onzekerheid op (het behalen van) doelstellingen.<\/em>\u201d<\/p><p>Als het op doelstelling aankomt willen overheidsorganisaties zich aan de wet houden en rechtmatig zijn. Helaas zijn er ook risico\u2019s zoals bijvoorbeeld fraude, onbewust menselijk handelen, waardoor deze doelstelling wellicht niet gehaald wordt. Het liefst wil je al dit soort risico\u2019s voorkomen, maar dat blijkt in de praktijk ondoenlijk. Daarom worden de risico\u2019s ingeschat op kans en impact, zodat de belangrijkste risico\u2019s ook goed beheerst kunnen worden.<\/p><p>De dynamiek zit in de beheersing en daarom moeten deze belangrijkste risico\u2019s en bijbehorende key-controls wel gemonitord worden. Risico\u2019s die &#8211; op dit moment &#8211; een kleine kans en\/of impact hebben in de ogen van de organisatie, kunnen in beginsel losgelaten worden. Let op: deze risico\u2019s moeten natuurlijk wel elk jaar opnieuw worden ingeschat.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-9c12f6e elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"9c12f6e\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>Risicogestuurd werken<\/h3>\nJe kunt risico\u2019s inschatten op kans en impact, maar je kunt ook eerst processen scoren op kans en impact waardoor je extra aandacht kunt geven aan de meeste risicovolle processen. Vervolgens kun je per proces de belangrijkste risico\u2019s en bijbehorende controls in beeld brengen. Op deze wijze laat je aantoonbaar zien hoe je prioriteiten stelt. \n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d32660f elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"d32660f\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>Uitleg rechtmatigheid<\/h3><p>Met rechtmatigheidsverantwoording legt het bestuur van een organisatie verantwoording af over de naleving van de regels rondom de financi\u00eble processen in de organisatie. Denk hierbij aan de naleving aan de voorwaarden voor Europese aanbestedingen of subsidies. Bij de processen spelen de volgende criteria een rol:<\/p><ul><li>Begrotingscriterium; de gerealiseerde baten en lasten zijn in overstemming met de door vastgestelde (programma) begroting inclusief begrotingswijzigingen.<\/li><li>Voorwaardencriterium; voldoen we aan de voorwaarden uit interne en externe regelgeving bij bestedingen en inningen en hebben we voldoende beheersingsmaatregelen om dit te waarborgen.<\/li><li>Misbruik en oneigenlijk gebruik (M&amp;O)<\/li><\/ul><p>Om te laten zien dat de wet- en regelgeving wordt nageleefd vinden er o.a. interne controles plaats als onderbouwing van de rechtmatigheidsverantwoording.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0e7b172 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"0e7b172\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\"><a href=\"https:\/\/www.naris.com\/nl\/rechtmatigheidsverantwoording\/\">Spring nu mee met Naris en Van Berkel Professionals, en wij leiden je stap voor stap door het traject heen met onze handouts naar eindstation Rechtmatigheidsverantwoording.<\/a><\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8f6de8e elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"8f6de8e\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>Drie problemen rondom wet- en regelgeving<\/h3><p>Wet- en regelgeving is belangrijk om ons land goed te laten functioneren. Maar er zijn een aantal problemen; juridisering, perfectionisme en het niet aansluiten bij de daadwerkelijke risico\u2019s.<\/p><p><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit; color: var( --e-global-color-text ); font-family: var( --e-global-typography-text-font-family ), Sans-serif; letter-spacing: var( --e-global-typography-text-letter-spacing );\">Door de juridisering en globalisering is er een overvloed aan wetten en normen over organisaties uitgestrooid.<\/span><\/p><p><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit; color: var( --e-global-color-text ); font-family: var( --e-global-typography-text-font-family ), Sans-serif; letter-spacing: var( --e-global-typography-text-letter-spacing );\">Probleem is dat veel wet- en regelgeving zeer perfectionistisch zijn, waardoor er zeer veel nieuwe beheersmaatregelen moeten worden ge\u00efmplementeerd. Dit zorgt voor extra tijd en geld wat niet aan de primaire taken kan worden besteed. Belangrijk is daarom goed te kijken naar de oorsprong van de wet- en regelgeving; welk probleem of risico\u2019s wil de organisatie daadwerkelijk oplossen? En spelen deze risico\u2019s ook vandaag de dag bij jou organisatie? Een bron van informatie om achter de echte kern te komen is de Memorie van Toelichting. Regelgeving die niet nuttig of effectief is verminderd het vertrouwen en draagvlak in de organisatie.<\/span><\/p><p><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit; color: var( --e-global-color-text ); font-family: var( --e-global-typography-text-font-family ), Sans-serif; letter-spacing: var( --e-global-typography-text-letter-spacing );\">Verreweg de meeste voorstellen (meer dan 90%) komen van de overheid. Het kan een tijd duren voordat een nieuwe wet wordt aangenomen. Er zijn veel mensen die erover beslissen. Als een minister een bepaald onderwerp wil regelen, geeft hij de ambtenaren op zijn departement opdracht om een wetsvoorstel te maken. Bedenk bijvoorbeeld dat het traject rondom rechtmatigheidsverantwoording reeds in mei 2014 begon. De VNG-commissie lanceerde deze aanpassing onder leiding van Staf Depla in haar rapport Vernieuwing van de begroting en verantwoording van gemeenten. Helaas werd de wet keer op keer uitgesteld. Veel wetgeving is daardoor al verouderd voordat zij wordt ingevoerd.<\/span><\/p><p><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit; color: var( --e-global-color-text ); font-family: var( --e-global-typography-text-font-family ), Sans-serif; letter-spacing: var( --e-global-typography-text-letter-spacing );\">Rechtmatig handelen doe je door in lijn te handelen met het doel en strekking van de wetgever. Deze oorspronkelijke bedoelingen kun je achterhalen in de Memorie van Toelichting van de wet.<\/span><\/p><p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"alignleft wp-image-21187 size-full\" src=\"https:\/\/www.naris.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/rechtmatigheidsverantwoording_risico_wetgeving_control_naris.png\" alt=\"\" width=\"843\" height=\"124\" srcset=\"https:\/\/www.naris.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/rechtmatigheidsverantwoording_risico_wetgeving_control_naris.png 843w, https:\/\/www.naris.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/rechtmatigheidsverantwoording_risico_wetgeving_control_naris-300x44.png 300w, https:\/\/www.naris.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/rechtmatigheidsverantwoording_risico_wetgeving_control_naris-768x113.png 768w\" sizes=\"(max-width: 843px) 100vw, 843px\" \/><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-37f9a37 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"37f9a37\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>Oplossing: Risk based<\/h3><p>De op regels gebaseerde aanpak vereist naleving van regels, ongeacht de relevantie van het onderliggende risico.<\/p><p><img decoding=\"async\" class=\"alignleft wp-image-21184 size-full\" src=\"https:\/\/www.naris.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/rechtmatigheidsverantwoording_risico_controls_naris.png\" alt=\"\" width=\"1106\" height=\"540\" srcset=\"https:\/\/www.naris.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/rechtmatigheidsverantwoording_risico_controls_naris.png 1106w, https:\/\/www.naris.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/rechtmatigheidsverantwoording_risico_controls_naris-300x146.png 300w, https:\/\/www.naris.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/rechtmatigheidsverantwoording_risico_controls_naris-1024x500.png 1024w, https:\/\/www.naris.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/rechtmatigheidsverantwoording_risico_controls_naris-768x375.png 768w\" sizes=\"(max-width: 1106px) 100vw, 1106px\" \/><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit; color: var( --e-global-color-text ); font-family: var( --e-global-typography-text-font-family ), Sans-serif; letter-spacing: var( --e-global-typography-text-letter-spacing );\"><br \/><\/span><\/p><p><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit; color: var( --e-global-color-text ); font-family: var( --e-global-typography-text-font-family ), Sans-serif; letter-spacing: var( --e-global-typography-text-letter-spacing );\">\u00a0<\/span><\/p><p><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit; color: var( --e-global-color-text ); font-family: var( --e-global-typography-text-font-family ), Sans-serif; letter-spacing: var( --e-global-typography-text-letter-spacing );\">Een risk based aanpak zorgt ervoor dat je organisatie de focus legt op de risico\u2019s en controls die in deze tijd relevant zijn.<\/span><\/p><p><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit; color: var( --e-global-color-text ); font-family: var( --e-global-typography-text-font-family ), Sans-serif; letter-spacing: var( --e-global-typography-text-letter-spacing );\">Natuurlijk is de basishouding om je aan de regels te houden. Maar niet 100%. En dit kan ook, omdat niet alle wet- en regelgeving zwart-wit is.<\/span><\/p><p><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit; color: var( --e-global-color-text ); font-family: var( --e-global-typography-text-font-family ), Sans-serif; letter-spacing: var( --e-global-typography-text-letter-spacing );\">Door eerst een risicoanalyse te doen op het risicogebied kun je de belangrijkste risico\u2019s vaststellen die de continu\u00efteit van jouw organisatie in gevaar kunnen brengen. Van deze risico\u2019s moet je de belangrijkste controls (key controls) bepalen. Risico\u2019s met minder impact je minder aandacht geven. Wel kun je die blijven monitoren. Het risk based prioriteren helpt bij de toewijzing van bronnen en dit kan meer winst, minder kosten en minder personeel opleveren.<\/span><\/p><p><span style=\"color: var( --e-global-color-text ); font-family: var( --e-global-typography-text-font-family ), Sans-serif; font-style: inherit; font-weight: inherit; letter-spacing: var( --e-global-typography-text-letter-spacing );\">Ander voordeel is dat het regel- en risicobewustzijn wordt vergroot. We zijn ons meer bewust van welke risico\u2019s de wet- en regelgeving wil beheersen. Ook van het gewenste gedrag wat getoond moet worden. Dit is vooral interessant als verschillende wetten elkaar tegenspreken en we dus onderbouwd moeten kiezen hoe we hiermee omgaan.<\/span><\/p><p><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit; color: var( --e-global-color-text ); font-family: var( --e-global-typography-text-font-family ), Sans-serif; letter-spacing: var( --e-global-typography-text-letter-spacing );\">Risk based komt soms complexer over dan een eenvoudige, op regels gebaseerde aanpak. De betrokken medewerkers moeten de inschatting van de risico\u2019s durven te maken. Ook moeten zij een overzicht hebben van de interne en externe context van de organisatie. Maar deze horde is \u00e9cht de moeite waard om te nemen!<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-98787a6 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"98787a6\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\"><a href=\"https:\/\/www.naris.com\/nl\/rechtmatigheidsverantwoording\/\">Spring nu mee met Naris en Van Berkel Professionals, en wij leiden je stap voor stap door het traject heen met onze handouts naar eindstation Rechtmatigheidsverantwoording.<\/a><\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Met rechtmatigheidsverantwoording komt er weer een stuk verantwoording bij voor de decentrale overheden. Over het boekjaar 2023 moet er verantwoording&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":34,"featured_media":21173,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"default","ast-site-content-layout":"","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"default","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[126],"class_list":["post-21182","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artikel","tag-rechtmatigheidsverantwoording"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.naris.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21182","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.naris.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.naris.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.naris.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/34"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.naris.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21182"}],"version-history":[{"count":38,"href":"https:\/\/www.naris.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21182\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21240,"href":"https:\/\/www.naris.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21182\/revisions\/21240"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.naris.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/21173"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.naris.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21182"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.naris.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21182"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.naris.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21182"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}